TUNAY AFYON-ÖZEL HABER/Ülkemizde 18 yaş altındaki gençler arasında akran zorbalığı hızla yayılıyor. Bununla ilgili olarak Türkiye gündeminde sıkça görülmeye başlanan ve cinayete varan olaylara sebep olan, gençler arasındaki sorunlar ne? 18 yaş altı çocuklar ve gençler arasındaki şiddet nasıl önlenebilir? Konu ile ilgili Egeli Haber’e değerlendirmelerde bulunan Psikolojik Danışman Patra Akdağ, çocuklara verilecek değerler eğitimiyle, gençler arasındaki şiddetin önüne geçilebileceğini söyledi.

 “Çocuklarda değer algısı gelişmeli”

Akran zorbalığını, kendini savunamayan birisine kasıtlı ve tekrarlayıcı olarak zarar verici davranışlarda bulunma olarak tanımlayan Akdağ, “Akran zorbalığı ile sokakta yaşanan ‘öfkelendim, saldırdım’ denilerek yapılan davranışları tekrar edici olmaması açısından ayırt etmek lazım. Dinamikler biraz farklılaşıyor. Akran zorbalığının nedenlerinde bireysel sebepler var; çocuğun özgüveninin düşük olması, problem çözme becerilerinin olmaması” dedi. Çocuklarda dürtü kontrolü olmasının önemine değinen Akdağ, “Çocuklarda oluşmuş bir çerçeve yoksa eğer, çocukta hayata dair bir değer algısı, dürtü kontrolü, durması gereken yeri bilme bilinci yoksa tabi ki çocuk orada düşünmeden duygunun ilk getirdiği hareketle aksiyon alıyorsa durum cinayet işlemeye kadar gidebilir. O nedenle çocuklarda erken yaşlardan itibaren değer algısı gibi özelliklerin gelişmesi önemli” ifadelerini kullandı.  

“Akran zorbalığında anne-babanın tutumu çok önemli”

Akran zorbalığı ile gençler arasında yaşanan şiddetin sebeplerine de değinen Akdağ, “Sorunların çözümü ile ilgili çok boyutlu bakmak gerekiyor, sadece bireysel bir çalışma değil. Her şeyden önce anne-babanın farkındalığının artırılması toplumsal eğitim açısından bakılması gereken bir yer” dedi. Akdağ ayrıca, okullarda rehberlik çalışmaları ile zorluk yaşayan çocukların ve risk gruplarının fark edilmesi, buna yönelik önleyici çalışmalar yapılmasının önemine dikkat çekti. Uygulanan şiddetin ardından ceza vermenin çocuk gelişimine bir faydası olmadığını ifade eden Akdağ, “Ceza ile değil, daha olay gerçekleşmeden önce çocuklara verilecek altyapının, verilecek eğitimin, çocuğa davranış disiplini ve sınır koymanın önemi üzerinde durmakta fayda var. Çocuğa verilen cezanın azlığının çokluğunun konuşulması yerine, daha çok kaynağa yönelmek; bunlar yaşanmasın diye alınabilecek eğitsel öğretici ve önleyici tedbirler daha önemli” ifadelerini kullandı.
 

“Zorbalık uzun vadeli sonuçlar doğuruyor”

Psikolojik Danışman Akdağ, çoğunlukla okulda rastlanan akran zorbalığının çocuklar üzerine etkisinden de bahsetti. “Zorbalık uzun vadeli sonuçlar doğuruyor” diyen Akdağ, “Çocuk zorbalığa uğruyorsa kaygı, yalnızlık yaşayabilir, depresyona girebilir, travma belirtileri gösterebilir, akademik başarısında düşüş yaşayabilir. Ama hepsiyle beraber benlik algısı bozulabilir ve uzun vadede sosyal ilişkilerinde kalıcı hasarlar yaşayabilir” dedi. Ergenlik ve akran zorbalığı ile ilgili ‘dijital çağ’ kavramı üzerinde duran Akdağ, “Hepimiz artık dijital çağda yaşıyoruz. Zorbalığı sadece okul bahçesinde ya da arkadaş ortamında dışarıda arayamayız, ekranda da devam eden bir yer var, orayı da takip etmekte fayda var. Dijital bağımlılık, yanlış internet kullanımı ve dijital davranış örüntüleri çocuklarda özgüven kaybına, sosyal geri çekilmeye ve ilişkide güvensizliğe kadar gidebiliyor. Bunların artmasıyla akran zorbalığı paralellik gösteriyor. Görünür olma baskısının çocuklarda kaygı ve empati yoksunluğu yarattığını, aynı zamanda saldırganlık davranışını beslediğini de görüyoruz” diye konuştu.